Vừa qua Nhóm nhỏ ĐHKT Tả pín lù , sau khi ghé TP VĩnhLong , thì xe ôtô 7 chỗ trực chỉ thẳng về Tỉnh Cà Mau . Đây là một tỉnh nằm ven biển ở Cực Nam của Việt Nam, nằm trong khu vực Đồng bằng sông Cửu Long, với thảm rừng tràm bạt ngàn và hệ sinh thái rừng ngập mặn trải dài, nối liền từ U Minh Thượng đến Cửa Gành Hào (giáp tỉnh BạcLiêu) . Cà Mau là 1 vùng đất rất trẻ, mới được khai hoang khai phá khoảng trên ba trăm năm. Vùng đất Cà Mau thời xưa được Mạc Cửu dẫn người Hoa đến khai phá. Mạc Cửu là người LôiChâu QuảngĐông, không chấp nhận triều đình nhà Thanh bắt dân róc tóc, nên mang theo gia quyến đến đất Mang Khảm ( thuộc phủ này mà người Hoa gọi là Phương Thành) chiêu nạp lưu dân tứ xứ thành lập nên 7 xã thôn đầu tiên ở vùng đất này (gọi là Hà Tiên) trong đó có vùng đất Cà Mau hiện nay. Sau khi Mạc Cửu dâng toàn bộ phần đất này thần phục nhà Nguyễn, Mạc Thiên Tứ con của Mạc Cửu đã vâng lệnh triều đình Chúa Nguyễn lập ra đạo Long Xuyên.

Lịch sử phát triển vùng đất Mũi Cà Mau gắn liền với việc khai hoang mở cõi của các cộng đồng lưu dân người Kinh, Hoa, Kmer.   Tên gọi Cà Mau có xuất phát điểm từ cách đồng bào Kmer gọi tên vùng đất này là “Tưk Kha-mau”, có nghĩa là nước đen, là màu nước đặc trưng do lá tràm của thảm rừng U-Minh bạt ngàn rụng xuống làm đổi màu nước.  Qua nhiều vật đổi sao dời, đầu năm 1997 tỉnh Minh Hải được chia tách thành 2: Tỉnh CàMau và Tỉnh BạcLiêu. ThànhPhố CàMau nằm trên trục đường Quốc Lộ 1A cách SàiGòn 380Km, với 3 mặt tiếp giáp với biển, phía Đông giáp với biển Đông, phía Tây và phía Nam giáp với Vịnh Thái Lan, phía Bắc giáp với Tỉnh BạcLiêu và KiênGiang.   Cà Mau là xứ đầm lầy ngập nước hoang dã có nhiều bụi lác mọc tự nhiên , nên có câu Ca Dao như sau : Cà Mau là xứ quê mùa ; Muỗi bằng gà mái , cọp tùa bằng trâu !
Riêng đối với dân Tả Pín Lù thì có vè như sau : Khi đến xứ Cà Mau thì nhớ đến HùngTrà gốc Chiêm tạt qua ThiênPhúc gặp TriệuPhan xỉn quên đường dzìa !
Dân AHDHKT chúng ta có bạn TràViệtHùng ThốngKê NôngNghiệp KA / LuậtKhoa hiện đang cắm câu tại Cà Mau .
 photo IMG_7925_zpsa335c51e.jpg
Tưk Kha-Mau Trà Việt Hùng Tknn
Dân cựu SV CTKD8 của Viện ĐH ĐàLạt , cựu SV ĐHKT Khoa Ngân Hàng là Phan Văn Triệu (bạn chí cốt của QuangỐngCống VG ở SG & Ẩn Frizé NH ở AustinTX)
TrươngĐìnhCư VG , PhanVănTriệu NH , TrầnHữuTrung TKTH, HồTrầm TuấnPhương TKXDCB, MaiTrungTrực TKXDCB
Trương Đình Cư VậtGiá/LK + Phan Văn Triệu NH/CTKD8
Trần Hữu Trung TKTH/LK & Bùi Quốc Cường TKNN/Khxh7 VH
PhanVănTriệu NH/CTKD8 Dalat + HồTrầmTuấnPhương TKxdcb/KinhThương MinhĐức + Mai Trung Trực TKxdcb/Khxh7 ĐH VanHanh.
Cư Vật Giá + Trung Trực TK xdcb
Trung TK tổng hợp + Phương TK xây dựng cơ bản
Trà Việt Hùng TKNN & Cù Hòe
Trung Trực & Quốc Cường đều là dân Thống Kê và Khxh7 VH
Đại diện Đoàn Thành Phố mời Tưk Ka-mau
Hung hăng triệt buộc quên đường vìa
Ăn khuya nửa đêm về sáng
Cà Phê sáng chuẩn bị đi ” bóp mũi cà-mau ” !
 photo IMG_7932_zps05a2d93d.jpg
Cà Phê Thiên Phúc nhắc Võ Thành Ẩn volley (Trung+Cư+Trực+Phương+Cường+Hòe)
Anh Hùng họ Trà và Anh Triệu họ Phan tại đặc sản Cà Mau Bún Bò Cay !
Cư VG + Trung TK + Hùng TK + Cường TK+ Triệu NH + Trực TK+ Phương TK + Cù Hòe đá banh
Chuẩn bị ” gây sự ” U Minh Hạ …..
Vị trí địa lý
Phần lãnh thổ đất liền của tỉnh Cà Mau nằm trong tọa độ từ 8o30′ – 9o10′ vĩ Bắc và 104o80′ – 105o5′ kinh Đông. Điểm cực Đông tại 105o24′ kinh Đông thuộc xã Tân Thuận, huyện Đầm Dơi. Điểm cực Nam tại 8o33’ vĩ Bắc thuộc xã Viên An, huyện Ngọc Hiển. Điểm cực Tây tại 104o43′ kinh Đông thuộc xã Đất Mũi, huyện Ngọc Hiển. Điểm cực Bắc tại 9o33′ vĩ Bắc thuộc xã Biển Bạch, huyện Thới Bình. Cà Mau là mảnh đất tận cùng của tổ quốc với 3 mặt tiếp giáp với biển, phía Đông giáp với biển Đông, phía Tây và phía Nam giáp với vịnh Thái Lan, phía Bắc giáp với 2 tỉnh Bạc LiêuKiên Giang[3].
Thành phố Cà Mau nằm trên trục đường quốc lộ 1Aquốc lộ 63, cách thành phố Cần Thơ 180 km, cách thành phố Hồ Chí Minh 380 km. Đường biển của Cà Mau dài gần 254 km, trong đó có 107 km bờ biển Đông và 147 km bờ biển Tây. Biển Cà Mau tiếp giáp với vùng biển các nước như Thái Lan, Malaysia, Indonesia, và là trung tâm của vùng biển quốc tế ở Đông Nam Á[3].

Chợ ven kênh, TP.Cà Mau

Địa lý tự nhiên

Cà Mau là vùng đất thấp, thường xuyên bị ngập nước. Hiện nay đang có hiện tượng bồi lở ở cả 2 phía biển Đông và Tây. Cà Mau có 5 nhóm đất chính gồm đất phèn, đất than bùn, đất bãi bồi, đất mặn và đất kênh rạch. Rừng Cà Mau là loại hình sinh thái đặc thù, rừng sinh thái ven biển ngập mặn được phân bố dọc ven biển với chiều dài 254 km. Bên cạnh đó, Cà Mau còn có hệ sinh thái rừng tràm nằm sâu trong lục địa ở các huyện U Minh, Trần Văn Thời, Thới Bình quy mô 35.000 ha. Diện tích rừng ngập mặn ở Cà Mau chiếm 77% rừng ngập mặn của vùng đồng bằng sông Cửu Long[4].
Tỉnh Cà Mau mang đặc trưng của khí hậu nhiệt đới gió mùa cận xích đạo, với nền nhiệt độ cao vào loại trung bình trong tất cả các tỉnh đồng bằng sông Cửu Long. Khí hậu Cà Mau được chia thành 2 mùa là mùa mưamùa khô. Trong đó, mùa mưa từ tháng 5 đến tháng 11, mùa khô từ tháng 12 đến tháng 4 năm sau. Lượng mưa ở Cà Mau trung bình có 165 ngày mưa/năm, với 2.360 mm. Độ ẩm trung bình năm là 85,6%, nhiệt độ trung bình hàng năm là 26,50C. Trong đó, nhiệt độ trung bình cao nhất trong năm là vào tháng 4, khoảng 27,60C, nhiệt độ trung bình thấp nhất vào tháng 1, khoảng 250C. Biên nhiệt độ trung bình trong 1 năm là 2,70C[4].

Lịch sử

Sách Gia Định Thành Thông Chí của Trịnh Hoài Đức có chép “Thời Gia Long, những giồng đất cao ráo ở ven sông Ông Đốc, sông Gành Hào, sông Bảy Háp và một vài phụ lưu mới có người khai khẩn, lập thành xóm, ấp. Tuy vậy, đến thời Tự Đức Cà Mau vẫn là vùng rừng đước, vẹt, tràm, không mấy ai đến lập nghiệp vì thiếu nước ngọt và ruộng quá nhiều phèn”.
Cuối thế kỷ XVII, Mạc Cửu là tướng của nhà Minh do không chấp nhận triều đình nhà Thanh nên đã dẫn một số người Trung Hoa đến vùng Hà Tiên sinh sống. Sau khi Mạc Cửu dâng toàn bộ phần đất này thần phục nhà Nguyễn, Mạc Thiên Tứ con của Mạc Cửu đã vâng lệnh triều đình chúa Nguyễn lập ra đạo Long Xuyên[2].

Nhà bên kênh, Cà Mau

Vào năm 1808, Thời Gia Long thứ 7, đổi tên đạo Long Xuyên thành huyện Long Xuyên, thuộc trấn Hà Tiên. Năm 1825, Thời Minh Mạng thứ 6, nhà Nguyễn đã đặt ra một quan tri huyện để cai trị. Ngày 18 tháng 2 năm 1882, chính quyền Pháp lấy một phần đất Bạc Liêu thuộc tỉnh Sóc Trăng, một phần đất Cà Mau thuộc Rạch Giá hợp thành tỉnh Bạc Liêu. Ngày 9 tháng 3 năm 1956, theo Sắc lệnh 32/VN, chính quyền Sài Gòn lấy quận Cà Mau, quận Quảng Xuyên và 4 xã của quận Giá RaiĐịnh Thành, Hoà Thành, Tân thành, Phong Thạnh Tây lập thành tỉnh Cà Mau[5]. Ngày 22 tháng 10 năm 1956, chính quyền Sài Gòn ra Sắc lệnh 143/VN đổi tên tỉnh Cà Mau thành tỉnh An Xuyên.
Sau ngày 30 tháng 4 năm 1975, miền Nam hoàn toàn giải phóng, tháng 2 năm 1976, Chính phủ cách mạng lâm thời Cộng hòa miền Nam Việt Nam hợp nhất tỉnh Cà Mau (An Xuyên) và Bạc Liêu thành tỉnh Minh Hải. Lúc này tỉnh Minh Hảithị xã Cà Mau, thị xã Minh Hải và 7 huyện. Ngày 11 tháng 7 năm  1977, Hội đồng Chính phủ nước Cộng hoà xã hội chủ nghĩa Việt Nam ban hành Quyết định số 181-CP giải thể huyện Châu Thành[6].
Ngày 29 tháng 12 năm 1978, Hội đồng Chính phủ ra Quyết định số 326-CP lập thêm 6 huyện mới là Phước Long, Cà Mau, U Minh, Phú Tân, Cái Nước, Năm Căn[7]. Số huyện trong tỉnh tăng lên 12 huyện. Đến ngày 30 tháng 8 năm 1983, Hội đồng Bộ trưởng ra Quyết định số 94-HĐBT giải thể huyện Cà Mau, các xã của huyện này được sáp nhập vào thị xã Cà Mau và các huyện Giá Rai, Thới Bình, Cái Nước, tỉnh còn lại 2 thị xã và 11 huyện.
Ngày 17 tháng 5 năm 1984, Hội đồng Bộ trưởng ra Nghị định số 75-HĐBT, đổi tên thị xã Minh Hải thành thị xã Bạc Liêu. Hợp nhất huyện Hồng Dân và huyện Phước Long lấy tên là huyện Hồng Dân. Hợp nhất huyện Cái Nước và huyện Phú Tân thành huyện Cái Nước. Từ ngày 17 đến ngày 18 tháng 12 năm 1984, Hội đồng Bộ trưởng ra quyết định 168/HĐBT[8], đổi tên huyện Năm Căn (cũ) thành huyện Ngọc Hiển (mới). Đổi tên huyện Ngọc Hiển (cũ) thành huyện Đầm Dơi (mới). Chuyển tỉnh lỵ Minh Hải từ thị xã Bạc Liêu về thị xã Cà Mau. Thời điểm này tỉnh Minh Hải có 2 thị xã là thị xã Cà Mau, thị xã Bạc Liêu và 9 huyện là Vĩnh Lợi, Hồng Dân, Giá Rai, Thới Bình, U Minh, Cái Nước, Trần Văn Thời, Đầm Dơi, Ngọc Hiển.

Quốc lộ 1A, Cà Mau đi Năm Căn

Ngày 6 tháng 11 năm 1996, tại kỳ họp thứ 10, Quốc hội khoá IX đã phê chuẩn việc tách tỉnh Minh Hải ra làm 2 tỉnh Cà Mau và Bạc Liêu, nhưng đến ngày 1 tháng 1 năm 1997 mới chính thức thực hiện. Ngày 14 tháng 4 năm 1999, Chính phủ Việt Nam ban hành Nghị định số 21/1999/NĐ-CP[9], thành lập thành phố Cà Mau trực thuộc tỉnh Cà Mau. Ngày 17 tháng 11 năm 2003, Chính phủ Việt Nam ban hành Nghị định số 138/2003/NĐ-CP[10], thành lập huyện Năm CănPhú Tân trên cơ sở điều chỉnh địa giới hành chính huyện Ngọc Hiển và huyện Cái Nước.
Ngày 24 tháng 06 năm 2010, Hội đồng nhân dân tỉnh Cà Mau khóa VII, kỳ họp thứ 17 ban hành Nghị quyết 01/2010/NQ-HĐND[11], công nhận thành phố Cà Mau, tỉnh Cà Mau đạt chuẩn đô thị loại II. Ngày 6 tháng 8 năm 2010, Thủ tướng Chính phủ ban hành Quyết định 1373/QĐ-TTg[12] năm 2010 công nhận thành phố Cà Mauđô thị loại II trực thuộc tỉnh Cà Mau.
Kinh tế
Tuy Cà Mau có nhiều tiềm năng, thế mạnh, nhưng khi mới chia tách, nhưng xuất phát điểm về kinh tếxã hội rất thấp kém. Kinh tế thuần nông với cơ cấu nông – lâm – thủy sản chiếm tỷ trọng 63,40%, công nghiệpxây dựng 16,96%, dịch vụ 19,64%. Kết cấu hạ tầng kinh tế yếu kém, thu nhập bình quân đầu người 296 USD, đời sống người dân còn rất nhiều khó khăn, tỷ lệ hộ nghèo chiếm 27,9%, lao động qua đào tạo, dạy nghề 15%, hộ sử dụng điện 16%, sử dụng máy điện thoại bình quân 4,5 máy cho 100 dân[14]. Sau 15 năm tái lập (1997 – 2011), Thu nhập bình quân đầu người tăng 3,78 lần, năm 2011 đạt 1.220 USD. Từ cơ cấu nông nghiệp chiếm đến 63,40%, công nghiệp 16,96%, dịch vụ 19,64% vào năm 1997, đến năm 2011 cơ cấu nông nghiệp chỉ còn 38,18%, công nghiệp tăng lên 37,22%, dịch vụ 24,61%.
Năm 2011, diện tích gieo trồng lúa của tỉnh ước đạt 128 ngàn hécta, chiếm 82,7% diện tích cây trồng của tỉnh. Sản lượng lúa ước đạt 532.000 tấn. Hoạt động chăn nuôi gia súc và gia cầm phát triển chậm, chủ yếu là chăn nuôi nhỏ lẻ, chưa mang tính chất công nghiệp, do đó chưa đáp ứng đủ nhu cầu tiêu dùng của người dân trong tỉnh và còn gặp nhiều khó khăn. Tổng đàn heo năm 2011 ước đạt 221,2 ngàn con. Đàn gia cầm ước đạt 1.521,2 ngàn con đang có xu hướng giảm, nguyên nhân chủ yếu một phần là do tác động của chuyển dịch một phần diện tích đất trồng lúa sang nuôi tôm, ở vùng nuôi tôm do thiếu thức ăn và nguồn nước bị nhiễm mặn nên hoạt động chăn nuôi gia súc, gia cầm khó phát triển.
Năm 2011, diện tích rừng tập trung của tỉnh đạt 102.973 ha, Diện tích mặt nước nuôi trồng thủy sản khoảng 296.300 ha. Sản lượng thủy sản nuôi trồng năm 2011 ước đạt 248,4 ngàn tấn, tăng gần 4,4 lần so với năm 1997, tăng bình quân 12,8%/năm. Giá trị sản xuất bình quân trên 1 ha mặt nước nuôi trồng thủy sản không ngừng tăng, năm 2011 ước đạt 47,2 triệu đồng/ha, tăng 4,8 lần so với năm 1997, tăng bình quân 13,4%/năm. Diện tích nuôi tôm chiếm 90% diện tích nuôi trồng thủy sản của tỉnh. Sản lượng thủy sản đánh bắt tuy tăng chậm so với nuôi trồng nhưng cơ cấu sản xuất cũng chuyển dịch theo hướng tăng sản lượng khai thác xa bờ, giảm khai thác gần bờ có nguy cơ làm cạn kiệt nguồn lợi thủy sản và ô nhiễm môi trường nước ven biển. Sản lượng thủy hải sản khai thác đạt 155 ngàn tấn vào năm 2011, bình quân mỗi năm tăng 4,3%. Tổng giá trị sản xuất công nghiệp, tiểu thủ công nghiệp năm 2011 trên địa bàn tỉnh đạt 17.500 tỷ đồng, gấp 10,5 lần năm 1997 và gấp 6,1 lần năm 2000, tăng bình quân hằng năm trên 18%.
Lịch sử phát triển dân số
Năm Dân số
1995 1.041.800
1996 1.061.600
1997 1.081.100
1998 1.101.800
1999 1.123.500
2000 1.133.900
2001 1.145.200
2002 1.155.300
2003 1.164.500
2004 1.174.400
2005 1.182.900
2006 1.188.700
2007 1.195.200
2008 1.201.700
2009 1.207.100
2010 1.210.200
2011 1.214.900
Nguồn:[15]

Đặc sản Tôm khô Cà Mau

Từ đầu năm 2012 đến ngày 30 tháng 01 năm 2013, thu ngân sách được 309 tỷ đồng, đạt 6,2% dự toán năm, bằng 90,2% so với cùng kỳ. Chi ngân sách 587 tỷ đồng, Giá trị sản xuất công nghiệp, tiểu thủ công nghiệp đạt 372 tỷ đồng, Sản lượng điện ước đạt 155 triệu KWh, Sản lượng đạm 10.000 tấn. Sản lượng chế biến thủy sản xuất khẩu khoảng 1.069 tấn. Kim ngạch xuất khẩu đạt 11 triệu USD, tăng 16,3% so với cùng kỳ. Kim ngạch nhập khẩu 1,28 triệu USD[16].

Dân cư

Tính đến năm 2011, dân số toàn tỉnh Cà Mau đạt gần 1.214.900 người, mật độ dân số đạt 229 người/km²[17] Trong đó dân số sống tại thành thị đạt gần 261.800 người[18], dân số sống tại nông thôn đạt 953.100 người[19]. Dân số nam đạt 610.500 người[20], trong khi đó nữ đạt 604.400 người[21]. Tỷ lệ tăng tự nhiên dân số phân theo địa phương tăng 9,2 ‰[22]
Theo thống kê của tổng cục thống kê Việt Nam, tính đến ngày 1 tháng 4 năm 2009, toàn tỉnh Cà Mau có 19 dân tộc cùng người nước ngoài sinh sống. Trong đó dân tộc kinh có 1.167.765 người, người khmer có 29.845 người, người hoa có 8.911 người, còn lại là những dân tộc khác như tày, thái, chăm, mường[23]
Về Tôn giáo thì toàn tỉnh Cà Mau tính đến ngày 1 tháng 4 năm 2009, có 12 tôn giáo khác nhau , nhiều nhất là Công giáo có 22.893 người, Phật giáo có 20.817 người, đạo Cao Đài có 42.730 người[24], các tôn giáo khác như Tin lành có 1.634 người, Tịnh độ cư sĩ Phật hội Việt Nam có 1.114 người, Phật Giáo Hòa Hảo có 591 người, Hồi giáo có 109 người, Đạo Tứ Ân Hiếu Nghĩa 32 người, Minh Sư Đạo có 16 người, Bửu sơn kỳ hương có 3 người, còn lại là đạo Bahá’í có 2 người[23].

Hòn Đá Bạc ở biển Cà Mau

Giao thông

Tỉnh Cà Mau có quốc lộ 1Aquốc lộ 63 nằm cách Thành phố Hồ Chí Minh 380 km và thành phố Cần Thơ 180 km. Từ Thành phố Cà Mau có thể đi lại các tỉnh vùng đồng bằng sông Cửu Long dễ dàng. Các sông lớn như  sông Bảy Háp, sông Gành Hào, sông Đốc, sông Trẹm… rất thuận tiện cho giao thông đường thủy đi lại khắp vùng đồng bằng sông Cửu Long và Thành phố Hồ Chí Minh.
Về phía hàng không thì Cà Mau có sân bay Cà Mau, với chuyến bay từ Cà Mau đến Thành phố Hồ Chí Minh đã được mở rộng và nâng cấp, rút ngắn thời gian đi lại. Các sân bay cũ ở Năm Căn, Hòn Khoai khi có nhu cầu và điều kiện có thể khôi phục và đưa vào sử dụng. Cảng Năm Căn là cảng quan trọng trong hệ thống cảng ở đồng bằng sông Cửu Long. Cảng được đầu tư xây dựng ở vị trí vòng cung đường biển của vùng Đông Nam Á. Cảng Năm Căn có nhiều điều kiện thuận lợi trong việc mở rộng giao thương với các nước trong vùng như: Singapore, Indonesia, Malaysia… Hiện nay, năng lực hàng hóa thông qua cảng trên 10.000 tấn/năm.

Du Lịch

Do đặc điểm sống ở vùng sông nước, rừng biển sâu xa nên loại hình đờn ca cải lương trở thành nếp sinh hoạt văn nghệ phổ biến trong nhân dân, miền đất này có truyện cười dân gian của Bác Ba Phi đầy huyền thoại, có làn điệu thơ Bạc Liêu của nghệ sĩ Thái Đắc Hàng. Các đặc sản khá nổi tiếng ở Cà Mau như Mắm lóc U Minh, Ba khía Rạch Gốc, Sò huyết Bãi Bồi, Tôm khô Bãi Háp, Cua Biển Cà Mau… cùng nhiều món ăn khác.

Các di tích lich sử cấp quốc gia như Đình Tân Hưng, Hồng Anh Thư Quán, Biệt khu Hải Yến Bình Hưng (của Nguyễn Lạc Hóa)Khu di tích lịch sử Hòn Đá Bạc, Hòn Khoai…Các di tích cấp tỉnh, Nhà Dây thép, Đền thờ Bác Hồ xã Trí Phải, Đền thờ Bác Hồ xã Viên An, Đền thờ Bác Hồ thị trấn Cái Nước.